سینه سوم؛ پستان فرعی در بانوان

اصطلاح «سینه سوم» ممکن است در نگاه اول عجیب به نظر برسد، اما وجود بافت پستانی یا نوک پستان اضافه، یک وضعیت شناخته‌شده پزشکی است و در بعضی افراد از بدو تولد وجود دارد. این بافت اضافه بسیار کوچک است و فرد سال‌ها آن را با خال یا لکه پوستی اشتباه می‌گیرد، یا به شکل یک توده قابل لمس در زیر بغل یا بخش‌های دیگر مسیر رشد پستان دیده می‌شود.

نکته مهم این است که سینه سوم همیشه به معنای وجود یک پستان کامل و شبیه دو پستان اصلی نیست. در بعضی افراد فقط یک نوک پستان اضافه وجود دارد، در بعضی دیگر بافت غده‌ای پستان بدون نوک پستان تشکیل شده و در موارد کمتری مجموعه‌ای از بافت پستان، هاله و نوک پستان در محل دیگری ایجاد می‌شود. پزشک بر اساس نوع بافت و شکل ظاهری، وضعیت را دقیق ‌تر مشخص می‌کند.

🔶برای انجام مشاوره و دریافت نوبت با شماره ۰۹۰۵۰۸۹۸۸۰۰ تماس بگیرید.🔶

سینه سوم چیست؟

سینه سوم یا پستان اضافی به تشکیل بافت پستانی در محلی غیر از محل طبیعی پستان گفته می‌شود. اصطلاح پزشکی Accessory Breast یا Polymastia برای وجود بافت پستان اضافی به کار می‌رود. این بافت اغلب در امتداد مسیری به نام خط شیری ایجاد می‌شود؛ خطی فرضی که در دوران جنینی از ناحیه زیر بغل به سمت پایین بدن امتداد دارد. سینه سوم حالتی است که فرد علاوه بر پستان های نرمال یک زائده پستان مانند در زیر بغل دارد. در اوایل کودکی و تا قبل از بلوغ هیچ نشانه و علامتی ندارد و با بزرگ شدن فرد و رشد سینه ها کم کم ظاهر می‌شود. ظاهر آن تقریبا شبیه سینه بانوان بوده و نوک آن رو به پایین می‌باشد. پستان های فرعی می‌توانند یک طرفه یا دوطرفه و گاها با درد همراه باشند. اگر شما با همچین موردی در نواحی زیر بغل خود مواجه شدید، حتما به بهترین متخصص پستان در تهران مراجعه کنید تا بررسی های لازم هرچه سریعتر صورت گیرد.

چرا سینه سوم ایجاد می‌شود؟

سینه سوم نتیجه یک تغییر در روند شکل‌گیری بافت پستان در دوران جنینی است. علت دقیق اینکه چرا در یک فرد بخشی از بافت پستان باقی می‌ماند و در فرد دیگر از بین می‌رود، به طور کامل مشخص نشده است. در مراحل اولیه رشد جنین، خطوط شیری در دو طرف بدن شکل می‌گیرند. در ادامه، بیشتر این بافت‌ها پسرفت می‌کنند و پستان‌های طبیعی در محل مشخص خود باقی می‌مانند. اگر بخشی از این مسیر به طور کامل از بین نرود، امکان شکل‌گیری بافت پستان اضافی وجود دارد. بنابراین ایجاد سینه سوم به کاری که فرد در طول زندگی انجام داده، وزن، نوع لباس یا سبک زندگی مربوط نیست و در اصل یک ویژگی مادرزادی محسوب می‌شود.

علت رشد سینه سوم یا پستان فرعی در افراد

تا زمانی که غدد پستانی فعال نشود، سینه فرعی در خانم ها  رشد نمی‌کند و به صورت غده کوچک در ناحیه زیر بغل قرار گرفته و فرد متوجه آن نمی‌شود. در زمان های بارداری و شیردهی و یا اضافه وزن به دلیل تحریک و بزرگ شدن غدد پستانی، سینه اضافه یا همان پستان فرعی خود را نشان می‌دهد. حتی پستان سوم می‌تواند ناشی از اختلال تکامل مادرزادی باشد که علاوه بر پستان اصلی از زمان جنینی شکل گرفته و بعدا بنا به دلایل ذکر شده بروز پیدا کند.

انواع سینه سوم

سینه سوم از نظر شکل ظاهری انواع مختلفی دارد که در ادامه به معرفی آن ها می‌پردازیم:

• پلی ماستیا: در این مدل سینه دارای آرئول (نوک سینه که رنگ قهوه ای دارد ) است و در دسته ی سینه کامل قرار می‌گیرد.
• سینه فرعی بدون آرئول: در این مورد سینه کامل است اما آرئول ندارد و چون بافتی شبیه سینه بدون قسمت قهوه ای دارد اغلب، خانم ها آن را با توده ی سرطانی اشتباه می‌گیرند.
• آرئول بدون سینه: تنها آرئول در اطراف زیر بغل دیده می‌شود و هیچ بافتی شبیه سینه دیده نمی‌شود.
• نوک سینه بدون بافت اصلی: نوک سینه وجود دارد اما ناحیه آرئول و بافت سینه وجود ندارد. گاهی اوقات افراد این سینه سوم را با خال های گوشتی اشتباه می‌گیرند.

سینه سوم در کدام قسمت بدن ایجاد می‌شود؟

یکی از شایع‌ترین محل‌های مشاهده بافت پستان اضافی، زیر بغل است. ممکن است فرد متوجه برجستگی یا توده‌ای در قسمت داخلی زیر بغل شود که با تغییرات هورمونی بزرگ‌تر یا حساس‌تر می‌شود. با این حال، محل سینه سوم فقط به زیر بغل محدود نیست. چون بافت پستانی در دوران جنینی در امتداد خط شیری شکل می‌گیرد، بافت اضافی نیز در بخش‌هایی از مسیر بین زیر بغل و قسمت‌های پایین‌تر بدن ایجاد می‌شود. گاهی نیز فرد تصور می‌کند توده زیر بغل او فقط چربی اضافه است، در حالی که ممکن است بخشی از آن بافت غده‌ای پستان باشد. تشخیص دقیق این موضوع تنها با ظاهر توده امکان‌ پذیر نیست و در صورت وجود توده مشخص، معاینه پزشکی اهمیت دارد.

سینه سوم در بارداری بزرگ می‌شود؟

اگر در سینه سوم بافت غده‌ای پستان وجود داشته باشد، تغییرات هورمونی بارداری باعث بزرگ‌تر شدن، تورم یا حساس شدن آن می‌شود. بافت پستان در دوران بارداری برای آمادگی شیردهی دچار تغییرات قابل توجهی می‌شود و بافت پستان اضافی نیز در صورت داشتن ساختار غده‌ای به برخی از همین تغییرات پاسخ می‌دهد. به همین دلیل، بعضی خانم‌ها ممکن است در دوران بارداری برای نخستین بار متوجه برجستگی واضح زیر بغل یا افزایش حجم بافت پستانی خارج از محل طبیعی شوند. اگر این تغییرات جدید باشند یا همراه با توده مشخص، درد مداوم یا تغییرات پوستی باشند، بهتر است فقط به بارداری نسبت داده نشوند و توسط پزشک بررسی شوند.

علائم و نشانه های سینه سوم

سینه سوم همانند بسیاری از مشکلات دیگر دارای نشانه هایی در بدن می‌باشد که کاهی برخی از خانم ها در شروع پیدایش پستان فرعی متوجه این علائم نخواهند شد. در ادامه به برخی از علائم متداول وجود سینه سوم اشاره خواهیم داشت:

• وجود یک توده یا بافتی نرم کنار سینه یا در زیر بغل
• تغییرات در اندازه بافت سینه سوم در دوران قاعدگی
• گاهی پستان فرعی امکان شیردهی برای زنان را فراهم می‌کند.
• حین دوران شیردهی این پستان نیز بزرگتر می‌شود.

پستان فرعی چگونه قابل تشخیص است؟

هر توده زیر بغل، سینه سوم نیست. در این ناحیه ساختارهای مختلفی مانند غدد لنفاوی، چربی، عضلات، عروق و بافت پستانی قرار دارند و هر کدام می‌توانند باعث ایجاد برجستگی شوند. اگر توده از مدت‌ها قبل وجود داشته، با تغییرات هورمونی بزرگ‌تر یا حساس‌تر می‌شود و در معاینه ظاهری شبیه بافت پستان است، احتمال بافت پستانی اضافی مطرح می‌شود. اما برای تشخیص قطعی ممکن است پزشک به معاینه و تصویربرداری نیاز داشته باشد. در صورت وجود توده جدید یا تغییر در یک توده قدیمی، پزشک بر اساس سن، علائم و معاینه، تصویربرداری مناسب مانند سونوگرافی یا سایر بررسی‌های لازم را درخواست می‌کند. انتخاب نوع تصویربرداری به شرایط فرد بستگی دارد.

سینه سوم درد دارد؟

سینه سوم در بسیاری از افراد هیچ علامتی ایجاد نمی‌کند و ممکن است فرد سال‌ها بدون مشکل با آن زندگی کند. اما اگر بافت اضافی از نوع غده‌ای باشد، ممکن است تحت تأثیر تغییرات هورمونی قرار گیرد و در بعضی دوره‌ها باعث احساس سنگینی، کشیدگی، حساسیت یا درد شود. این علائم ممکن است در دوران بلوغ، قبل از قاعدگی، بارداری یا شیردهی بیشتر شوند. درد مداوم یا شدید، ایجاد توده جدید، سفت شدن بخشی از بافت، تغییرات پوستی یا ترشح غیرطبیعی موضوع متفاوتی است و نباید صرفاً به وجود سینه سوم نسبت داده شود.

وجود سینه سوم خطرناک است؟

در بیشتر افراد، سینه سوم یا نوک پستان اضافی یک وضعیت خوش‌ خیم است و به خودی خود خطرناک محسوب نمی‌شود. بسیاری از افراد نیز هیچ درمانی برای آن نیاز ندارند. با این حال، اگر بافت اضافی واقعاً از جنس بافت پستان باشد، از نظر پزشکی نباید آن را کاملا جدا از بافت پستان معمولی در نظر گرفت. بافت پستان اضافی نیز ممکن است تحت تأثیر تغییرات خوش ‌خیم پستان قرار گیرد و در موارد نادر، بیماری‌های مهم‌تری در آن ایجاد شود. به همین دلیل، تغییر جدید در این ناحیه، به‌خصوص ایجاد توده، سفتی، درد مداوم، تغییر پوست یا ترشح غیرطبیعی، نیازمند ارزیابی پزشکی است.

سینه سوم تبدیل به سرطان می‌شود؟

وجود سینه سوم به این معنی نیست که فرد حتماً به سرطان سینه مبتلا خواهد شد. در بیشتر موارد این وضعیت خوش‌خیم است. اما اگر سینه سوم حاوی بافت غده‌ای پستان باشد، از نظر بافت‌ شناسی می‌تواند در معرض بیماری ‌هایی قرار بگیرد که در بافت پستان نیز دیده می‌شوند. موارد سرطان در بافت پستان اضافی نادر هستند، اما به همین دلیل هر توده جدید یا تغییری که در این ناحیه ایجاد شود، نباید بدون بررسی رها شود. بنابراین پاسخ درست به سؤال آیا سینه سوم سرطان‌زاست ، این است که خودِ وجود سینه سوم به معنای سرطان یا عامل قطعی ایجاد سرطان نیست، اما هر بافت پستانی غیرطبیعی باید در صورت ایجاد تغییرات مشکوک بررسی شود.

چه زمانی سینه سوم نیاز به مراجعه به پزشک دارد؟

اگر سینه سوم از مدت‌ها قبل وجود داشته و هیچ تغییری نکرده باشد، در بسیاری از موارد مسئله فوری ایجاد نمی‌کند. با این حال، هر تغییر جدید در این ناحیه باید بررسی شود. مواردی که نیاز است به پزشک متخصص مراجعه شود عبارت‌اند از:

• ایجاد یک توده جدید یا بزرگ شدن توده قبلی
• سفت شدن بخشی از بافت
• درد مداوم یا غیرمعمول
• تغییر رنگ یا ظاهر پوست
• ایجاد زخم یا بثورات پوستی
• ترشح غیرطبیعی از ناحیه
• تورم ناگهانی
• تغییرات واضحی که با چرخه قاعدگی ارتباط مشخصی ندارند

جراحی سینه سوم چگونه است؟

پستان فرعی در صورت مشکلاتی مثل درد، ظاهر بدشکل و … نیاز به درمان دارد. روش های درمان پستان سوم متنوع است و با توجه به محل قرارگیری و اندازه آن متفاوت است. هرچه پستان سوم از بافت سینه های اصلی دورتر باشد روش درمان پیچیده تر می‌شود. در ادامه به روش های درمانی برای این مسئله می‌پردازیم:

لیپوساکشن پستان فرعی

راحت ترین راه درمان سینه های فرعی استفاده از روش لیپوساکشن است. از این روش هنگامی که پستان سوم نزدیک بافت سینه های اصلی قرار گرفته باشد، استفاده می‌شود. در این روش پزشک با ایجاد برش و یا سرنگ های مخصوص، چربی های اضافی را می‌کشد و با ساکشن به بیرون تخلیه می‌کند.

جراحی سینه فرعی

در جراحی، پزشک در بخش بافت اصلی برشی ایجاد می‌کند و چربی اضافی را تخلیه می‌کند و در نهایت محل برش ها بخیه می‌خورد. تکنیک جراحی سینه سوم توسط پزشک زمانی که پوست اضافه و بافت غدد زیادی وجود داشته باشد، استفاده می‌شود. جراحی برداشتن پستان سوم چندان سخت نیست اما برای جلوگیری از آسیب رسیدن به غدد لنفاوی و اعصاب زیربغل، سعی کنید این کار را توسط جراح سینه ماهر و با تجربه در تهران انجام دهید.

جای زخم بعد از برداشتن سینه سوم باقی می‌ماند؟

هر جراحی که با برش پوستی انجام شود، احتمال ایجاد جای زخم دارد. میزان دیده شدن اسکار به محل برش، اندازه آن، نوع پوست فرد و نحوه ترمیم زخم بستگی دارد. در جراحی سینه سوم، جراح تلاش می‌کند محل و اندازه برش را متناسب با بافتی که باید برداشته شود انتخاب کند. با این حال، نمی‌توان تضمین کرد که جای زخم کاملاً محو شود. در برخی افراد اسکار در ماه‌های نخست پررنگ‌تر است و با گذشت زمان کم‌رنگ‌تر و صاف‌تر می‌شود.

جراحی سینه سوم با بیهوشی انجام می‌شود؟

نوع بی‌حسی یا بیهوشی به وسعت عمل، محل سینه سوم و تکنیک مورد استفاده بستگی دارد. برای یک نوک پستان اضافی کوچک، ممکن است جراحی با بی‌حسی موضعی انجام شود. اما اگر بافت پستانی قابل توجهی در زیر بغل یا ناحیه دیگری وجود داشته باشد و نیاز به برداشتن حجم بیشتری از بافت باشد، شرایط عمل متفاوت خواهد بود و ممکن است روش دیگری برای بی‌حسی یا بیهوشی انتخاب شود. بنابراین نمی‌توان برای تمام انواع سینه سوم یک روش بیهوشی ثابت در نظر گرفت.

دوره نقاهت جراحی سینه سوم چقدر است؟

دوره بهبودی به حجم بافت برداشته‌ شده و محل جراحی بستگی دارد. در موارد کوچک، بیمار خیلی زود به فعالیت‌های روزمره برمی‌گردد؛ اما اگر جراحی در ناحیه زیر بغل انجام شده و مقدار بیشتری از بافت برداشته شود، مراقبت بیشتری لازم خواهد بود. تورم، حساسیت و احساس کشیدگی در روزهای نخست پس از جراحی طبیعی است و شدت آن به نوع عمل بستگی دارد. در برخی موارد نیز ممکن است جای زخم برای مدتی قرمز یا برجسته باشد و سپس به تدریج تغییر کند. محدودیت فعالیت، زمان بازگشت به ورزش و مراقبت از محل جراحی باید بر اساس دستور جراح تعیین شود.

سینه سوم با ورزش از بین می‌رود؟

ورزش می‌تواند روی عضلات و میزان چربی بدن اثر بگذارد، اما بافت غده‌ای پستان اضافی مانند چربی بدن با ورزش از بین نمی‌رود. اگر برجستگی زیر بغل ترکیبی از چربی و بافت غده‌ای باشد، تغییر وزن ممکن است ظاهر آن را تا حدی تغییر دهد؛ اما اگر بعد از کاهش وزن همچنان یک توده یا برجستگی مشخص باقی بماند، احتمال وجود بافت غیرچربی مطرح است و بهتر است بررسی شود.

سینه سوم در مردان هم ایجاد می‌شود؟

نوک پستان اضافی و بافت پستان اضافی فقط مختص زنان نیست و می‌تواند در مردان نیز وجود داشته باشد. در مردان نیز ممکن است این وضعیت از دوران کودکی وجود داشته باشد و فرد آن را به صورت یک برجستگی کوچک پوستی یا توده در مسیر خط شیری مشاهده کند. اگر در یک مرد توده جدیدی در زیر بغل یا قفسه سینه ایجاد شود، نباید صرفاً به سینه سوم نسبت داده شود و بهتر است از نظر پزشکی بررسی شود.

هزینه جراحی برداشتن سینه سوم چقدر است؟

هزینه جراحی سینه سوم عدد ثابتی ندارد و نمی‌توان بدون معاینه، مبلغ دقیقی برای آن اعلام کرد. اندازه و محل بافت، میزان بافت غده‌ای یا چربی، یک‌طرفه یا دوطرفه بودن، تکنیک جراحی، نوع بی‌حسی یا بیهوشی و هزینه مرکز درمانی همگی می‌توانند در قیمت نهایی تأثیر داشته باشند. برای یک نوک پستان اضافی کوچک، جراحی ممکن است بسیار محدودتر از برداشتن یک توده بزرگ بافت پستانی در زیر بغل باشد. به همین دلیل، این دو مورد را نمی‌توان از نظر هزینه در یک گروه قرار داد. اگر جراحی به دلیل علائم یا یک مشکل پزشکی انجام شود، وضعیت بیمه نیز باید جداگانه بررسی شود؛ زیرا پوشش بیمه به نوع بیمه و شرایط درمان بستگی دارد. برای دریافت اطلاعات دقیق از میزان هزینه درمان به فوق تخصص جراحی انکوپلاستیک پستان و کانسر دکتر محمد سراج مراجعه کنید.